Główny Szlak Sudecki – przebieg, pasma i schroniska na 440 km

Główny Szlak Sudecki imienia Mieczysława Orłowicza, w skrócie GSS, prowadzi czerwonymi znakami ze Świeradowa-Zdroju do Prudnika, przez województwa dolnośląskie i opolskie. Ma około 440 km. Przejście zajmuje od 15 do 18 dni. Szlak przecina między innymi Góry Izerskie, Karkonosze, Rudawy Janowickie, Góry Sowie, Góry Stołowe i Masyw Śnieżnika, a kończy się w Górach Opawskich.

O trudności decydują długość, około 14 000 m podejść i logistyka noclegów. Szlak prowadzi obok wielu znanych celów Sudetów, ale omija wierzchołki Śnieżki i Śnieżnika. Dla porównania Główny Szlak Beskidzki ma około 500 km i jest najdłuższym znakowanym szlakiem w polskich górach.

Główny Szlak Sudecki w liczbach

Liczby podejść i czasu marszu pochodzą z serwisu mapa-turystyczna.pl, w którym sprawdzisz też przebieg szlaku w terenie.

Cecha	Wartość
Długość	około 440 km (Wikipedia); publikacje podają 443 km, a mapa-turystyczna.pl 445,9 km
Suma podejść	około 14 000 m (według mapa-turystyczna.pl 14 213 m)
Suma zejść	14 452 m (mapa-turystyczna.pl)
Szacowany czas marszu	około 135 godzin, bez postojów
Początek	Świeradów-Zdrój, przystanek kolejowy
Koniec	Prudnik, stacja Prudnik PKP
Kolor szlaku	czerwony
Liczba dni	od 15 do 18 przy odcinkach od 25 do 30 km
Limit na stopień diamentowy odznaki	18 dni

W skali trudności serwisu szlak ma 3 na 5. Pomysłodawcą szlaku przez całe Sudety był Mieczysław Orłowicz, a koncepcja powstała w 1947 roku na zebraniu Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego w Jeleniej Górze. Wytyczono go w pasie przygranicznym, silnie strzeżonym w czasach PRL, dlatego ominął szczyty Śnieżki i Śnieżnika. Imię Orłowicza szlak nosi od 1973 roku.

Przebieg Głównego Szlaku Sudeckiego pasmo po paśmie

Opis prowadzi z zachodu na wschód i wymienia najważniejsze miejsca na trasie.

Góry Izerskie i Karkonosze – od Świeradowa-Zdroju do Karpacza

Szlak zaczyna się przy przystanku kolejowym w Świeradowie-Zdroju i wchodzi na Stóg Izerski. Czerwonym GSS to około 5,8 km, około 640 m podejścia i około 2 godzin 30 minut. Przy szczycie stoi schronisko PTTK. Początek pieszej wędrówki przez Sudety pokazuje film Mateusza Stawarza.

Odtwórz film: Zaczynam przygodę w Sudetach - 500 km Solo

Dalej GSS biegnie przez Polanę Izerską i rozdroża Wysokiego Grzbietu. Zboczem mija Wysoką Kopę, a potem dochodzi do Wysokiego Kamienia nad Szklarską Porębą. Odcinek z Wysokiego Kamienia do dworca Szklarska Poręba Górna ma około 3,1 km.

Za Szklarską Porębą szlak wchodzi w Karkonosze. Prowadzi obok Wodospadu Kamieńczyka na Halę Szrenicką, pod Szrenicę. Potem grzbietem mija Trzy Świnki i Twarożnik i przechodzi krawędzią Śnieżnych Kotłów. Dalej są Przełęcz Karkonoska ze schroniskiem Odrodzenie, Równia pod Śnieżką i Dom Śląski, a stamtąd obok schroniska Nad Łomniczką szlak schodzi do Karpacza.

W Karkonoszach szlak biegnie odkrytym grzbietem, gdzie wiatr i mgła zdarzają się także latem. Zimą park zamyka z powodu zagrożenia lawinowego odcinek od schroniska Nad Łomniczką do Domu Śląskiego oraz czerwony trawers Wielkiego Szyszaka. Stałych dat zamknięć nie ma, więc komunikaty sprawdzaj na stronie parku i u GOPR.

Rudawy Janowickie i Góry Kamienne – od Karpacza do Jedliny-Zdroju

Z Karpacza szlak prowadzi przez Mysłakowice do Rudaw Janowickich. Przechodzi przez Ostrą Małą, skałkę tuż obok wierzchołka Skalnika (945 m), najwyższego szczytu pasma. Na Ostrą Małą prowadzą stopnie wykute w skale, a na górze jest platforma widokowa. Sam wierzchołek Skalnika jest zalesiony i bez widoków.

Dalej GSS mija Lubawkę i dochodzi do Krzeszowa. Następnie prowadzi przez Góry Kamienne i Góry Czarne: przez Sokołowsko, obok schroniska Andrzejówka i przez Rogowiec do Jedliny-Zdroju. W Jedlinie-Zdroju jest stacja Jedlina-Zdrój PKP.

Góry Sowie – od Jedliny-Zdroju przez Przełęcz Srebrną do Wambierzyc

Z Jedliny-Zdroju GSS wchodzi na główny grzbiet Gór Sowich przez Przełęcz Marcową i Grządki. Przy szlaku stoją schroniska Orzeł i Sowa, a zaraz za nimi Wielka Sowa (1015 m), najwyższy szczyt pasma. Grzbietem przez Kozie Siodło szlak schodzi na Przełęcz Jugowską ze schroniskiem Zygmuntówka. Odcinek z Wielkiej Sowy na przełęcz ma około 4,5 km.

Dalej szlak biegnie grzbietem do Przełęczy Srebrnej, która oddziela Góry Sowie od Gór Bardzkich, a potem do Wambierzyc.

Góry Stołowe, Orlickie i Bystrzyckie – od Wambierzyc do Międzygórza

Z Wambierzyc szlak wchodzi w Góry Stołowe. Mija Skalne Grzyby, a potem dochodzi do Karłowa. Stąd żółty szlak prowadzi na Szczeliniec Wielki, ale GSS zostaje u jego stóp. Żółtym szlakiem z Karłowa do schroniska pod szczytem jest około 1,3 km i około 40 minut. Płatna jest tylko trasa turystyczna po wierzchowinie.

Z Karłowa GSS prowadzi przez Błędne Skały, labirynt bloków skalnych na wysokości 853 m. Przejście trasy turystycznej przez labirynt zajmuje od 45 minut do godziny. Od Błędnych Skał szlak schodzi do Kudowy-Zdroju, do której jest około 6,9 km.

Dalej GSS prowadzi do Dusznik-Zdroju, a potem przez Góry Orlickie i Bystrzyckie, obok schronisk Orlica i Jagodna. Przez Iglicznę schodzi do Międzygórza.

Masyw Śnieżnika i Góry Złote – od Międzygórza do Paczkowa

W Międzygórzu przy wjeździe do miejscowości leży Wodospad Wilczki. Stąd szlak idzie przez Międzygórze Górne do schroniska Na Śnieżniku i Przełęczy Śnieżnickiej, a Śnieżnik zostaje z boku. Potem prowadzi przez Przełęcz Puchaczówka do Lądka-Zdroju, a przez Przełęcz Jaworową do Złotego Stoku. Przez Góry Złote dochodzi do Paczkowa, gdzie przez wiele lat kończył się cały szlak. W Paczkowie jest stacja kolejowa.

Góry Opawskie – od Paczkowa do Prudnika

Za Paczkowem szlak prowadzi przez Kałków do Głuchołaz i dalej przez Jarnołtówek, obok schroniska Pod Biskupią Kopą. Przez Pokrzywną i Dębowiec dochodzi do Prudnika i kończy się przy stacji Prudnik PKP.

Na które szczyty wchodzi Główny Szlak Sudecki, a które omija

GSS wchodzi na trzy znane szczyty: Stóg Izerski, Wysoki Kamień i Wielką Sowę. Obok Wodospadu Kamieńczyka, pod Szrenicą, przez Śnieżne Kotły, Karłów i Błędne Skały oraz obok schroniska Na Śnieżniku tylko przechodzi.

Omija cztery wierzchołki:

• Śnieżkę. Szlak prowadzi przez Równię pod Śnieżką i obok Domu Śląskiego na przełęczy pod szczytem. Z Domu Śląskiego na szczyt zakosami jest około 1 km i około 40 minut, a łagodniejszą Drogą Jubileuszową około 1,8 km i około 45 minut. Więcej opisuje przewodnik po Śnieżce.
• Śnieżnika. Szlak prowadzi przez schronisko i Przełęcz Śnieżnicką. Ze schroniska na szczyt zielonym szlakiem jest około 1,5 km i około 45 minut.
• Wysoką Kopę. Szlak prowadzi zboczem. Obszar szczytowy jest wyłączony z ruchu ze względu na ochronę cietrzewia, a tabliczkę z nazwą i skrzynkę z pieczątką Korony Gór Polski przeniesiono na czerwony szlak.
• Szczeliniec Wielki. Szlak prowadzi przez Karłów u jego stóp.

W Rudawach Janowickich szlak przechodzi przez Ostrą Małą, tuż obok wierzchołka Skalnika.

Schroniska przy Głównym Szlaku Sudeckim

Poniższe schroniska leżą przy samym szlaku, w kolejności marszu ze Świeradowa-Zdroju:

• Góry Izerskie: schronisko PTTK na Stogu Izerskim i schronisko Wysoki Kamień, które nie udziela noclegów, bo nie ma w nim bieżącej wody;
• Karkonosze: schronisko Kamieńczyk przy wodospadzie, z bufetem i miejscami noclegowymi, schronisko PTTK na Hali Szrenickiej, PTTK Odrodzenie na Przełęczy Karkonoskiej, Dom Śląski i PTTK Nad Łomniczką;
• Góry Kamienne: PTTK Andrzejówka;
• Góry Sowie: schroniska Orzeł i Sowa oraz PTTK Zygmuntówka na Przełęczy Jugowskiej;
• Góry Orlickie i Bystrzyckie: PTTK Orlica i PTTK Jagodna;
• Masyw Śnieżnika: PTTK Na Śnieżniku;
• Góry Opawskie: PTTK Pod Biskupią Kopą.

W pobliżu szlaku, a nie bezpośrednio przy nim, leżą schroniska na Szrenicy, Pod Łabskim Szczytem (poniżej grzbietu, przy żółtym szlaku), Samotnia, Strzecha Akademicka, Pasterka, Na Szczelińcu, Pod Muflonem, Na Iglicznej, U Króla Gór Opawskich i Dąbrówka. Czy poszczególne obiekty przyjmują na nocleg, sprawdź u prowadzących przed wyjściem.

Parki narodowe na trasie Głównego Szlaku Sudeckiego

Szlak prowadzi przez dwa parki narodowe. W Karkonoskim Parku Narodowym wstęp jest płatny, a bilety opisuje strona kpn.gov.pl. Zejście do wąwozu przy Wodospadzie Kamieńczyka jest płatne osobno.

W Parku Narodowym Gór Stołowych szlaki są bez biletu. Płatne są trasy turystyczne na Szczelińcu Wielkim i w Błędnych Skałach w sezonie. GSS prowadzi przez Błędne Skały, więc aktualne zasady sprawdź na stronie pngs.gov.pl.

Dojazd do Świeradowa-Zdroju i powrót z Prudnika

Szlak zaczyna się przy przystanku kolejowym w Świeradowie-Zdroju, a kończy przy stacji Prudnik PKP. Po drodze stacje kolejowe są między innymi w Szklarskiej Porębie, Jedlinie-Zdroju i Paczkowie. Rozkłady jazdy sprawdź przed wyjazdem.

Odznaka za przejście Głównego Szlaku Sudeckiego

Odznakę „Główny Szlak Sudecki PTTK” zdobędziesz, przechodząc cały szlak jednorazowo w czasie nie dłuższym niż 18 dni albo w odcinkach, niezależnie od czasu i liczby wycieczek. Kierunek jest dowolny. Stopnie są cztery:

• brązowy: co najmniej 150 punktów GOT PTTK zdobytych na trasie GSS,
• srebrny: kolejne 150 punktów,
• złoty: przejście pozostałych części szlaku,
• diamentowy: cały szlak w nie więcej niż 18 dni.

Przejścia wpisuje się do książeczki GOT PTTK. Weryfikuje je bezpłatnie Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie. Warunki opisuje regulamin odznaki.

Jak przygotować się do przejścia Głównego Szlaku Sudeckiego

Rozpisz etapy pod noclegi w schroniskach i miejscowościach z listy powyżej, a nie pod kilometry. Zimowe zamknięcia odcinków w Karkonoszach sprawdzaj w komunikatach parku i GOPR. Przy pakowaniu pomogą teksty: co zabrać w góry, plecak w góry oraz kije trekkingowe. Numer ratunkowy w górach to 985 lub 601 100 300, warto też mieć w telefonie aplikację Ratunek.

Główny Szlak Sudecki – najczęściej zadawane pytania

Źródła

• COTG PTTK: Główny Szlak Sudeckipatron szlaku i nadanie imienia
• COTG PTTK: regulamin odznaki Główny Szlak Sudeckistopnie odznaki i warunki jej zdobycia
• Wikipedia: Główny Szlak Sudecki im. Mieczysława Orłowiczahistoria, przebieg, długość i schroniska
• mapa-turystyczna.pl: Główny Szlak Sudeckidystans, szacowany czas i suma podejść
• Karkonoski Park Narodowy: informacje o biletachwstęp do parku
• Park Narodowy Gór Stołowychtrasy turystyczne w Błędnych Skałach i na Szczelińcu Wielkim

Autor tekstu

Mateuszwspółtwórca Hajków

Miłośnik wysokich gór i wymagających szlaków. Najlepiej czuje się tam, gdzie trasa prowadzi po łańcuchach, klamrach i eksponowanych graniach, z odrobiną adrenaliny. Na portalu opisuje wysokogórskie szlaki i dzieli się praktycznymi wskazówkami dla tych, którzy chcą wejść wyżej.

Teksty w serwisie

81

Pisze o

szlaki, sprzęt, poradniki

Wszystkie teksty MateuszaO serwisie